دفاع و امنیت

ایران از اکتبر ۲۰۲۵ و در پی حملات آمریکا به تأسیسات هسته‌ای کشور، روند مهندسی معکوس بمب سنگرشکن GBU-۵۷ آمریکا را آغاز کرده است.

دارپا اعلام کرده است که در مراحل نخست، هواپیما همزمان هم از سطوح کنترلی سنتی و هم از AFC برخوردار خواهد بود. مثل چرخ‌های کمکی دوچرخه، سیستم مکانیکی در پروازهای اولیه فعال است، اما در گام‌های بعدی کاملاً خاموش می‌شود تا بررسی شود که آیا AFC می‌تواند به‌تنهایی کنترل کامل هواپیما را به عهده بگیرد یا خیر.اگر موفق شود، هواپیمایی خواهید داشت که هیچ قطعه متحرکی روی بال ندارد. سطحی صاف، سبک، کم‌هزینه که برای طراحی‌های رادارگریز بسیار مناسب است.

به نظر می‌رسد تهران به دنبال دریافت تجهیزات نظامی پیشرفته از روسیه و چین است و سامانه‌های دفاعی کشور به طور گسترده در مدار شبکه‌های دفاعی مسکو و پکن قرار می‌دهد. این امر می‌تواند با بازگرداندن تهران به رقابت برای برتری هوایی، موازنه قدرت در خاورمیانه را به طور بالقوه تغییر دهد.اگر همه چیز طبق برنامه مقامات ایرانی پیش برود و اگر تهران بتواند کل سبد خرید را به دست آورد، می‌تواند برای اسرائیل دردسرساز شود - یا حداقل یک جنگ ۱۲ روزه دیگر را در محاسبات ریسک پرهزینه‌تر و گران‌تر کند.

چین در نمایشگاه هوایی دبی ۲۰۲۵، از جدیدترین پهپاد بزرگ و خودران خود با نام Wing Loong X رونمایی کرده است؛ پهپادی که به‌گفته رسانه‌های چینی، نخستین پهپاد در جهان است که توانایی عملیات کامل ضدزیردریایی به‌صورت مستقل را دارد.

بر اساس گزارشی که اخیرا توسط نشریه نشنال اینترست منتشر شده، ارتش آمریکا قصد دارد در یک تغییر استراتژیک بی ‌سابقه، طی دو تا سه سال آینده حداقل یک میلیون پهپاد تولید کند. واشنگتن تلاش می ‌کند با تغییرات اساسی در میدان نبرد مدرن همگام شود و در زمینه جنگ پهپادی پیشرفت کند.

نزدیکی نظامی میان مسکو و تهران به تدریج سطح جدیدی از ریسک را برای سیاست آمریکا در خاورمیانه شکل می‌دهد. تحویل تجهیزات کلاس استراتژیک به‌ویژه دارایی‌های دفاع هوائی و اجزای هوانوردی رزمی، ممکن است انتقال قابلیت‌های فناوری باشد که عملیات اطلاعاتی ایالات‌متحده را سخت‌تر کند هر تعامل جدید مدل سودمند متقابلی را تقویت می‌کند که در آن روسیه حمایت تولید و لجستیکی دریافت می‌کند و ایران توانایی جهش فناوری بدون خروج از انزوای تحریمی را به دست می‌آورد. ایران پیشرفته‌ترین سامانه جنگ الکترونیک «کراسوخا» روسیه را در برابر جنگ الکترونیک و جاسوسی اسرائیل از سایت‌های هسته‌ای دریافت کرد.

ولودیمیر زلنسکی تاکید کرد که پهپادهای شاهد در برخی موارد خطرناک‌تر از موشک‌های بالستیک شده‌اند. او با اشاره به اینکه موشک‌های بالستیک را می‌توان با سامانه‌های پاتریوت منهدم کرد، افزود برای مقابله با حجم عظیم پهپادهای شاهد در ارتفاعات مختلف، اوکراین مجبور به استفاده از هر وسیله‌ای از جمله رهگیرها، جنگنده‌های F-16 و بالگردهاست.

"پالس الکترومغناطیسی" یا EMP. سلاحی که جنگ را بدون صدا، بدون دود، و بدون خون به پایان می رساند. اسرائیلی‌ها مدعی هستند ایران به چنین سلاح رسیده است.

پیونگ یانگ قصد ندارد تنها به آنچه که به دست آورده، اکتفا کند، بلکه این کشور به دنبال توسعه نخستین سلاح مافوق صوت میان برد در جهان از ۳ هزار کیلومتر به ۵۵۰۰ کیلومتر مجهز به موشک مافوق صوت «هواسونگ ۱۶ بی» است و نمونه اولیه این سامانه را برای نخستین بار در ماه آوریل مورد آزمایش قرار داد.

«نسل هفتم» فعلاً در مرحله تئوری است و هنوز هواپیمایی با این تعریف وجود ندارد. ساخت مواد و سازه‌هایی که بتوانند شرایط سرعت مافوق صوت و گرمای شدید را تحمل کنند، طراحی موتورهایی که بتوانند از حالت زیرصوت به هایپرسونیک پایدار برسند، توسعه هوش مصنوعی بسیار پیشرفته که بتواند در میدان نبرد تصمیم بگیرد، و البته هزینه‌های بسیار بالا، همکاری‌های بین‌المللی پیچیده، و تضمین امنیت زنجیره تامین چند چالش بزرگ پیش روی توسعه نسل هفتم خواهندد بود.

برخلاف تاماهاک که به شبکه‌ای از ماهواره‌ها، داده‌های جهانی و زیرساخت‌های پیچیده وابسته است، موشک‌های ایرانی می‌توانند با سیستم‌های کاملاً داخلی و مستقل عمل کنند — چیزی که در جنگ‌های نامتقارن اهمیت حیاتی دارد.همچنین تجربه توسعه پهپادهای دوربرد مانند شاهد-۱۳۶ و ۲۳۸ نشان داده که ایران در ترکیب فناوری موتور، ناوبری و هدف‌گیری دقیق پیشرفت محسوسی داشته است؛ و این تجربه‌ها می‌تواند مستقیماً به نسل جدید موشک‌های کروز منتقل شود.

موشک بالستیک هیونمو ۵، به عنوان پاسخی مستقیم از سوی کره جنوبی، در برابر توسعه فزاینده زرادخانه موشکی همسایه شمالی معرفی شده است. هدف اصلی این موشک بالستیک، نفوذ به پناهگاه‌های فرماندهی زیرزمینی و مستحکم پیونگ‌یانگ است. این استراتژی حیاتی، بخشی از چارچوب گسترده‌تر «مجازات و تلافی گسترده کره» (KMPR) برای ایجاد بازدارندگی مؤثر محسوب می‌شود.

طراحی این موشک بر پایه استفاده گسترده از کامپوزیت‌های کربنی، مکانیزم نوآورانه بال‌های تاشو برای حمل آسان، و قابلیت شلیک از انواع پلتفرم‌ها از جمله محفظه داخلی، زیر بال جنگنده‌ها و پهپادها و حتی پرتاب از روی پالت استوار است.

نمونه‌های اولیه GJ-۱۱ از سال ۲۰۱۸ مشاهده شده‌اند. انتظار می‌رود این هواپیمای بدون سرنشین نیمه‌خودکار باشد و در نهایت بتواند با خودمختاری کامل عمل کند. تصاویر منتشر شده توسط رسانه دولتی چین CCTV در سال ۲۰۲۲ نشان داد که این هواپیما ممکن است برای برخی عملیات‌ها توسط جنگنده‌های J-۲۰ دو سرنشینه فرماندهی شود.

 بر اساس گزارش‌های منتشر شده در روزهای اخیر توسط چند رسانه تحلیلی وابسته به محافل امنیتی اسرائیل، متخصصان این کشور به شواهدی مبنی بر فعالیت‌های گسترده در پروژه‌های هواپیمایی با قابلیت پنهان‌کاری (Stealth) دست یافته‌اند. تمرکز این گزارش‌ها بر ساختاری است که شباهت به طراحی «بال پرنده» (Flying Wing) موسوم به B-2 دارد؛ طرحی که به دلیل جذب و انحراف امواج رادار، نفوذ به عمق فضای هوایی غیرممکن را تسهیل می‌کند.